6 Nisan 2008 Pazar
İcatlar/Keşifler
17 Mart 2008 Pazartesi
İnovasyon ve “Eski Köye Yeni Adet Getirin!”
Ekonomik ve toplumsal değer yaratmak için ürün ve hizmetlerde yapılan değişiklik, farklılık ve yenililiklerdir.
Değişime olan istek, yeniliğe açıklık ve girişimcilik ruhuyla özdeşleşen bir kültürün ürünüdür.
İnovasyon Nedir?
İnovasyon, Latince bir sözcük olan ‘innovatus’tan türemiştir. “Toplumsal, kültürel ve idari ortamda yeni yöntemlerin kullanılmaya başlanması” anlamına gelir.
Webster, inovasyonu ‘yeni ve farklı bir sonuç’ olarak tanımlar.
Türkçe’de ‘yenilik’, ‘yenileme’ ve ‘yenilikçilik’ gibi sözcüklerle karşılanmaya çalışılsa da, bu sözcüklerin yaptığı çağrışımlar, gerçek anlamını verememektedir.
Çünkü inovasyon, yeniliğin kendisinden çok sonucunu; farklılaştırma ve değiştirmeye bağlı ekonomik ve toplumsal bir sistemi ifade eder.
Neden İnovasyon?
İnovasyon,
– kalkınmanın ve rekabet gücü kazanmanın,
– yaşam kalitesini yükseltmenin,
– üretkenliği, istihdamı artırmanın,
– sürdürülebilir ekonomik büyümenin,
– toplumsal refahın anahtarıdır.
OECD: “Bir ülkede refahın ve istihdamın artması, o ülkenin inovasyon yapma kapasitesine bağlıdır”.
- Ülkeler arasında milli gelir farkları artıyor.
- Büyüme, İrlanda ve Güney Kore gibi ülkelerde daha yüksek
- Ana neden: Bu ülkelerin inovasyon sayesinde istihdam ve üretkenliği artırmaları.
- Bu ülkeler, inovasyon sayesinde gelir eşitsizliklerini de en aza indirmeyi başarıyor.
(Kaynak: A New Economy? The Changing Role of Innovation and Information Technology in Growth, OECD, 2001)
İrlanda:
- 1985’de kişi başına düşen milli gelir: $4,990
- 2004’de kişi başına düşen milli gelir: $31,900
10 yıl içinde:
- İstihdamdaki artış :%59
- İhracattaki artış: %94
– İnsan kaynaklarına yapılan yatırım
– Devlet politikaları, toplumsal mutabakat
– İnovasyonu teşvik eden bir ortam
Ülkemizde durum
- Mayıs 2006 itibariyle ülkemizde işsizlik: %12
- Üniversite mezunları arasında işsizlik: %38
- Ekonomik büyüme ithalata dayalı ve bu da artan dış borçlanmayı ve işsizliği beraberinde getiriyor.
- Gelişmişlik ve kalkınma yolunda diğer ülkelerle aramızdaki mesafe gün geçtikçe açılıyor.
Ne Yapılmalı?
İhtiyacımız olan:
- Tükettiğinden fazlasını ve daha iyisini üreten,
- Ürettikleriyle ekonomiye, topluma katkıda bulunmak amacıyla çabalayan,
- Üretimde bilgiyi sermaye olarak kullanan,
- Büyük bir işletmede çalışma hayaliyle değil, büyük bir işletme kurma idealiyle yetişen inovasyon kültürüne sahip bireyler
Çünkü aksi taktirde
- İşsizler ordusu yaratmaya,
- En değerli sermayemiz olan genç insan gücümüzü belirsizliklere sürüklemeye,
- Yetişmiş beyinlerimizi diğer ülkelere kaptırmaya devam edeceğiz.
Çünkü kalkınmanın, iş imkanı yaratmanın ve refah düzeyimizi artırmanın başka yolu yok...
Ürün İnovasyonu
Farklı ve yeni bir ürünün geliştirilmesi; ya da varolan üründe değişiklik, farklılık ve yenilik yapılması, ve bu ürünün pazara sunulması ‘ürün inovasyonu’ olarak adlandırılır.
Pazarlama İnovasyonu
Farklı ve yeni tasarımların (üründe veya ambalajında) gerçekleştirilmesi ya da varolanların iyileştirilerek daha gelişkin hale getirilmesidir.
Farklı bir Kültür ve Anlayış
Vizyon (Thomas Watson-(IBM Yönetim Kurulu Başkanı) 1943'de: "Dünya pazarında beş bilgisayara yer olduğunu düşünüyorum."
Farklı Görmek (dünyaya, yapılan ve yapılacak işlere farklı açılardan bakmak)
İnsanlar için değer yaratmak (karşılanmayan ihtiyaçlara cevap vermek; gereksinimlerin ve beklentilerin neler olduğunu anlamak)
Sorgulamak (“Neden?”, “Nasıl?” “Neden olmasın?”, “Neyi daha iyi yapabiliriz?”, “Nasıl daha iyi yapabiliriz?”)
Başarısızlığı hoş görmek (başarısızlığı, hataları cezalandırmamak, tekrar tekrar denemeyi teşvik etmek)
Yaratıcılık (yaratıcılığı teşvik etmek, sürekli yeni fikir üretimini cesaretlendirmek, üretilen fikirleri eleştirmemek, fikir üretenlerin heveslerini kırmamak)
İletişim (açık ve çift yönlü bir iletişim, bilgi, deneyim ve fikir paylaşımı)
İşbirliği (takım çalışması; bireyler arasında etkileşimi kısıtlayıcı yaklaşımların ve sadece kişisel çabaları ödüllendiren teşvik sistemlerinin olmaması)
Araştırma ve inceleme (sürekli yeni bilgiye ulaşmanın yollarını arama -firma ziyareti, İnternet, yayınlar, uzmanlarla görüşmeler...)
Öğrenme (inovasyonun en değerli kaynağı olan bilginin başarıyla yönetilmesi; başarıların ve başarısızlıkların değerlendirilmesi)
Yaratıcı Düşünceyi Uyaran Teknikler
Öğrencilerin ilginç ve yaratıcı fikirlere ulaşmalarında karşılaştıkları zorluklarda yaratıcı düşüncelerinin uyarılması amacıyla farklı tekniklerden yararlanılabilir.
Aşağıda sıralanan teknikler, öğrencilerin yaratıcı düşüncelerini ortaya çıkarmak amacıyla beyin fırtınası öncesinde 10’ar dakikalık kısa etkinlikler olarak uygulanabilir.
1. Bir kitaptan rastgele kelime bulma
Sınıfta bulunan herhangi bir ders kitabından faydalanılabilir. Kitabın herhangi bir sayfası açılarak rastgele bir kelime seçilir. Seçilen bu kelimeden beyin fırtınası ile somut bir nesneye ulaşılmaya çalışılır.
Seçilen kelime bir nesne ismi de olabilir. Ulaşılan nesne hakkında değişik fikirler üretilerek nesneye farklı özellikler kazandırılmaya çalışılır. Nesneye yönelik değişiklik düşünceleri ile öğrenciler bir buluşa da gidebilirler. Nesnenin özelliklerini değiştirme, geliştirme düşünceleri aynı zamanda nesneye yönelik bir inovasyon çalışması olarak da kullanılabilir.
Bu yolla öğrencilere olaylara ve nesnelere farklı bakış açıları kazandırılmaya çalışılır.
2. Rastgele bir resimden yola çıkma
Başlangıç noktası olarak herhangi bir kitap veya afişten bulunacak rastgele bir resimden yola çıkarak ilginç bir fikre ulaşılmaya çalışılır. Sınıfta bulunan herhangi bir kitaptan bulunan bir resim seçilir. Resim ile verilmeye çalışılan mesajların neler olabileceği ve resimden öğrencilerin ne anladığı hakkında bir beyin fırtınası yapılır.
Verilen mesajlardan ve bu resim hakkında öğrencilerin ortaya koyduğu düşüncelerden yola çıkarak somut bir nesneye ulaşılmaya çalışılır. Yapılan bu çalışmayla öğrencilerde somut bir nesneye geçiş için gerekli düşünme ve becerilerin geliştirilmesi amaçlanır.
3. Benzer durumlardan yola çıkma
Çözümünde zorluk çekilen herhangi bir problem, benzeri problemlerin çözüm süreçleri örnek alınarak çözülür. Öğrencilere elde ettikleri tecrübeleri farklı alanlarda kullanabilmelerine yönelik beceri kazandırılmaya çalışılır.
4. Konu hakkındaki gerçekleri ve bilgileri sıralama
Herhangi bir nesne ele alınır. Seçilen nesne hakkında var olan bilgiler sıralanır. Daha sonra bu bilgilerden yola çıkılarak nesneye daha farklı özellikler kazandırılması amacıyla bir beyin fırtınası yapılır. Bu şekilde öğrencilerin var olan nesneler hakkındaki bilgilerini, farklı amaçlarla kullanabilme becerilerinin geliştirilmesi sağlanır.
5. Tersi durumu düşünme
Çözüm bekleyen bir sorun ele alınır. Daha sonra bu sorunun çözümü üzerinde sınıf içerisinde bir beyin fırtınası yapılır. Beyin fırtınası ile bir çözüme ulaşılamazsa seçilen sorunun tersi durum, çıkış noktası olarak ele alınarak beyin fırtınasına devam edilir.
Bu şekilde öğrencilerin karşılaşılan bir problemin çözümünde farklı düşünceler oluşturabilme becerilerinin geliştirilmesi sağlanır. Örneğin; susuzluk problemi bir beyin fırtınasında çözüme ulaştırılamamışsa bu kez fazla suyun, bir problem olduğundan yola çıkılarak bir beyin fırtınası düzenlenir.
6. İki farklı sözcükten yola çıkma
İki farklı sözcükten yola çıkılarak yeni veya yaratıcı bir fikre ulaşılır. Bu amaçla rastgele iki sözcük bulunur ve bu sözcükler arasında ortak bir ilişki kurulmaya çalışılır.
Ortak ilişkilerin neler olabileceği hakkında bir beyin fırtınası yapılır, üretilen fikirlerden yola çıkarak farklı özelliklere sahip daha önce var olmayan ya da var olan bir nesneye farklı özellikler kazandırılmaya çalışılır. Örneğin; uçak ve halı sözcüklerinden uçan halı vb.
7. Çözümden soruna gitme (tersine mühendislik)
Çözümden soruna gitme yönteminde önce var olan bir çözüm ele alınır. Daha sonra bu çözümün hangi sorunların da çözümü olabileceği düşünülür. Bu şekilde bir çözümün birden fazla soruna çözüm getirebileceği düşüncesi öğrencilerde oluşturularak farklı teknoloji alanlarındaki gelişmelerin bütün teknoloji alanlarında değerlendirilmesi sağlanır. Bu şekilde öğrencilerde disiplinler arasında ilişki kurabilme ve bunları kullanabilme becerilerinin geliştirilmesi sağlanır.
8. Farklı bir duruma girme
Öğrencilerin çekingenlikten veya sosyal sınırlamalardan uzaklaşarak yeni düşünceler geliştirmeleri amaçlanır. Bu teknikte öğrenciler ele aldıkları bir soruna çözüm önerileri oluşturmak amacıyla, bulundukları mevcut sosyal konum dışında bir kimliğe bürünerek çözüm önerileri geliştirirler. Sorunun ait olduğu çevre veya meslek dışında farklı bir çevrede veya meslekte olma durumlarını hayal ederek soruna çözüm önerileri geliştirirler. Bu şekilde öğrencilerde bir soruna çözüm bulmada farklı bakış açıları getirme becerilerinin geliştirilmesi sağlanır.